ORZECZENIE z dnia 27 maja 1929 r.
Nadzwyczajnej Komisji Rozjemczej, ustalające warunki pracy i płacy dozorców domów miasta Lwowa.
Na podstawie ustawy z dnia 16 maja 1922 r. (Dz. U. R. P. Nr 39, poz. 324) w sprawie powołania Nadzwyczajnej Komisji Rozjemczej dla załatwiania zatargów zbiorowych między właścicielami nieruchomości miejskich a dozorcami domowymi, Komisja dla miasta Lwowa, na posiedzeniu dnia 27 maja 1929 r., po wysłuchaniu opinii przedstawicieli właścicieli nieruchomości miejskich i dozorców domów, oraz zważywszy, że za utrzymaniem w mocy postanowień dotychczasowej umowy zbiorowej, oświadczyły się obydwa istniejące we Lwowie Związki Zawodowe Dozorców oraz jedno z trzech Stowarzyszeń Właścicieli Nieruchomości, a za wprowadzeniem wypowiedzenia stosunku służbowego bez podania przyczyn dwa pozostałe stowarzyszenia, oraz
że delegaci Związków Zawodowych Dozorców prosili o przedłużenie obowiązującej dotąd umowy zbiorowej na okres jeszcze tylko do 1 kwietnia 1930, uważając ten okres za przejściowy do innej umowy, opartej o zasady umów obowiązujących w innych miastach Państwa, wydaje następujące orzeczenie:
Zasady ogólne
Orzeczenie obowiązuje od 1 kwietnia 1929 r. do 31 marca 1930 r.
Orzeczenie dotyczy wszystkich właścicieli nieruchomości miejskich w mieście Lwowie oraz zatrudnionych przez nich dozorców domów.
Za dozorcę domu uważa się osobę bez względu na płeć (z wyłączeniem dziewcząt i chłopców do lat 18), której właściciel, zastępca jego lub zarządca poruczył nadzór nad domem, utrzymaniem w nim porządku i czystości. Wszelkie czynności dozorcy związane z jego stanowiskiem, może wykonywać sam dozorca lub zdolni do tej czynności członkowie jego rodziny i domownicy do tych czynności przyjęci.
Indywidualne umowy, zawierające dla dozorcy mniej korzystne warunki, niż warunki tego orzeczenia, ulegają z mocy ustaw zastąpieniu przez warunki, określone w orzeczeniu.
Obowiązki dozorcy.
Dozorca jest obowiązany w interesie właścicieli dbać o powierzony sobie w opiekę dom, z oględnością i uczciwością, powinien o wszelkich wiadomych mu, zaszłych lub grożących uszkodzeniach domu, z których mógłby powstać uszczerbek dla właściciela domu lub innych osób bądź na zdrowiu, bądź na majątku, bezzwłocznie donieść właścicielowi domu lub jego zastępcy. Powinien możliwie zapobiec wszelkiego uszkodzeniu domu lub jego urządzeń i dopilnować, aby w domu przestrzegano przepisów regulaminu domowego, wydanego przez właściciela.
Dozorca również obowiązany jest wykonywać sumiennie i troskliwie wszystkie rozporządzenia, wydane przez właściciela domu lub jego zastępcę, dotyczące obsługi, nadzoru i zarządu domu, tudzież przestrzegać przepisów meldunkowych.
Obowiązkiem dozorcy jest czuwanie nad bezpieczeństwem domu i jego mieszkańców i używanie w nagłych wypadkach pomocy organów bezpieczeństwa. Powinien dbać o czystość wszystkich dostępnych części domu, a więc wjazdów, bram, sieni, klatki schodowej, strychu, piwnicy, wychodków dostępnych dla publicznego użytku, podwórzy. Tak samo powinien utrzymywać na chodniku względnie na ulicy przed domem, gdzie nie ma chodnika, czystość i porządek, usuwać śnieg, błoto, posypywać chodnik piaskiem itd. W razie epidemii, obowiązany jest stosować się do zaleceń sanitarnych co do utrzymania czystości i porządku. Także i w niedziele i święta nie wolno dozorcy pozostawić domu bez nadzoru, w razie wydalenia się winien on nadzór poruczyć odpowiedzialnemu zastępcy.
Dozorca winien czuwać nad należytym oświetleniem tych części domu, które w myśl regulaminu mają być oświetlone. Powinien dbać o całość urządzeń wodociągowych, gazowych, elektrycznych i dzwonków od bram oraz innych urządzeń publicznych, znajdujących się w domu i w ogóle przestrzegać przepisów regulaminu i porządku czystości, wydanych przez Magistrat.
Obowiązkiem dozorcy jest również otwieranie bramy w porze zamknięcia, za co należy się od wchodzącego lub wychodzącego najmniej 20 groszy przed północą, 40 gr po północy, zaś od 1 października do 31 marca wynagrodzenie to podwyższa się o 50%.
jeżeli lokator posiada klucz od bramy, dozorca otrzymuje najmniej 4 zł miesięcznie. Bez zezwolenia właściciela nie wolno dozorcy, lokatorowi lub komukolwiek dawać klucze od bramy.
Dozorca nie jest obowiązany do wykonywania posług lub robót domowych na rzecz właściciela, a usługi takie mają być przedmiotem odrębnej umowy. Jeżeli jednak dozorca przy zawarciu umowy zobowiązał się jednocześnie do posług lub robót domowych na rzecz właściciela za osobnym wynagrodzeniem, nie wolno dozorcy jednostronnie uchylać się od wykonywania przyjętego obowiązku.
Za czynności związane ze stanowiskiem dozorcy otrzymuje tenże, oprócz bezpłatnego mieszkania następujące wynagrodzenie, płatne miesięcznie z dołu:
w domach parterowych …............... 10 zł
w domach 1 piętrowych …............... 16 zł
w domach 2 piętrowych …............... 20 zł
w domach 3 piętrowych …............... 30 zł
w domach 4 piętrowych …............... 40 zł
w domach 5 piętrowych …............... 60 zł
w domach 6 piętrowych …............... 80 zł
Jeżeli w domu znajduje się restauracja, kawiarnia, wyszynk lub pierwszorzędna cukiernia, dozorca otrzymuje 30% dodatek do wynagrodzenia, zaś za każde następne przedsiębiorstwo tego rodzaju w tym samym domu o 10% więcej.
Jako jednostkę domową uważa się budynek oznaczony jednym numerem konskrypcyjnym i o jednej klatce schodowej. Jeżeli dom ma więcej klatek schodowych, dozorca otrzymuje dodatkowo za każdą klatkę 30% zasadniczego wynagrodzenia. Podwyżka ta jednak nie odnosi się do tylnej klatki schodowej, przeznaczonej dla służby, a nie prowadzącej do mieszkań w oficynie. Dozorca domu, obsługujący windę, otrzymuje również za każdorazowe użycie windy przez niezamieszkałych w tej realności 10 gr przed zamknięciem bramy, a 20 gr po zamknięciu bramy.
O ile dozorca nie otrzymuje oświetlenia w naturze, należy się dozorcy ryczałt po 2 zł miesięcznie.
W szczególnych wypadkach, zasługujących na uwzględnienie, może Sąd Pracy wyżej ustalone zasadnicze wynagrodzenie obniżyć najwyżej o 30%.
Właściciel domu obowiązany jest sprawić z własnych funduszów przyrządy, sprzęty i naczynia, służące do czyszczenia i oświetlenia domu. Dozorca ma je szanować, w razie opuszczenia stanowiska, zwrócić w porządku właścicielowi. O ile właściciel nie dostarczy przyborów do utrzymania czystości obowiązany on jest opłacać dozorcy na sprawienie tychże przyborów ryczałt miesięczny w domu parterowym 2 zł, I piętrowym 3 zł, II i III piętrowym 5 zł, w domach wyższych 6 zł.
Mieszkania dozorców
Dozorcy należy się bezpłatne mieszkanie o powierzchni 20 m² nadające się na ten cel, położone na parterze, możliwie blisko bramy, z piwnicą i prawem używania strychu do suszenia bielizny w tym samym domu. Przy wznoszeniu nowych budynków, należy budować mieszkanie dla dozorcy w bramie.
Izby winny być wybielone, ze szczelnymi drzwiami i oknami na zawiasach. W oknach szyby mają być całe, w razie stłuczenia szyby dozorca obowiązany jest wstawić ją w ciągu dwóch tygodni. Podłogi i piece mają się znajdować w stanie do użytku. Mieszkania mają być ze szczelnym dachem, a tam gdzie dachy są popsute, mają być naprawione. Dozorcy obowiązani są utrzymywać mieszkanie w porządku. Trzymanie inwentarza żywego w mieszkaniu jest stanowczo zabronione. Sublokatorów nie wolno przyjmować bez zgody właścicieli, którym przy sprowadzeniu się ma być zameldowany skład rodziny dozorcy.
Od dostarczenia dozorcy piwnicy i strychu właściciel będzie zwolniony, jeżeli właścicielowi dostarczenie tych ubikacyj jest wprost niemożliwem.
Czas trwania i rozwiązanie stosunku służbowego oraz opróżnienie mieszkania.
Stosunek służbowy może być przez właściciela domu rozwiązany tylko z ważnych przyczyn, a w szczególności:
Jeżeli dozorca lub mieszkający z nim członek rodziny lub domownik dopuścił się czynu karygodnego, przeciwko życiu, zdrowiu (choroby weneryczne), moralności lub majątkowi, który zdolny jest zachwiać zaufanie do niego, jako dozorcy.
Jeżeli przez grube niedbalstwo wyrządził szkodę domowi lub właścicielowi domu, albo stale zaniedbuje swe obowiązki i dom bez nadzoru pozostawia.
Jeżeli dozorca lub mieszkający z nim członkowie rodziny i domownicy wobec właściciela domu, jego zastępcy zachowują się w sposób niewłaściwy, tak samo, jeżeli mimo upomnienia ze strony właściciela lub jego zastępcy, on lub mieszkający z nim członkowie rodziny lub domownicy, zachowują się stale w sposób niewłaściwy wobec lokatorów lub ich rodzin.
Jeżeli Magistrat lub Komisariat dzielnicowy wydał polecenie usunięcia dozorcy, z powodu zaniedbywania przezeń obowiązków.
Jeżeli dozorca, członek rodziny lub domownik oddaje się pijaństwu.
Za nieostrożne obchodzenie się ze światłem.
Jeżeli dozorca lub tegoż rodzina lub domownicy utrzymują dom nierządu lub przetrzymują prostytutki.
Jeżeli przechowują kradzione rzeczy.
Jeżeli bez zgody właściciela przyjmuje do swego mieszkania sublokatorów.
Jednostronne uchylanie się od posług lub robót wziętych na swój obowiązek może być również poczytane za ważną przyczynę wypowiedzenia.
Stosunek służbowy może być przez dozorcę bezzwłocznie rozwiązany z ważnych powodów, a w szczególności:
Jeżeli bez widocznej szkody dla swego zdrowia nie może pełnić swych obowiązków.
Jeżeli pracodawca dopuszcza się czynnych zniewag lub ciężkiej obrazy czci względem niego lub członków jego rodziny.
Jeżeli pracodawca usiłuje nakłonić dozorcę lub członków jego rodziny do czynów nieobyczajnych lub przeciwnych prawu.
Jeżeli pracodawca bezprawnie zatrzymuje dozorcy należną zapłatę, ukróca go w posiadaniu oddanego mu mieszkania lub narusza inne istotne postanowienia umowy.
Bez ważnych przyczyn stosunek służbowy może być wypowiedzianym tylko przez dozorcę; termin wypowiedzenia wynosi przynajmniej jeden miesiąc i może upływać tylko z końcem miesiąca.
Ubezpieczenie.
Dozorca winien być ubezpieczony w Kasie Chorych.
W realnościach, w których używa się windy elektrycznej, ma dozorca domu, względnie członek rodziny przy obsłudze go zastępujący, być ubezpieczony od wypadków.
Opłaty za ubezpieczenie od wypadków uiszcza w całości właściciel domu.
Rozstrzyganie sporów.
Wszelkie indywidualne spory, powstałe na tle niniejszego orzeczenia, tak co do rozwiązania stosunku służbowego, wynagrodzenia, eksmisji z mieszkania itd. rozstrzyga Sąd Pracy we Lwowie.
Proponuję posty o podobnej tematyce:
O wiele prościej było dozorcom w Zgierzu.
